Voor werkgevers en werkzoekenden
Hoe bepaal je een loon volgens de cao?
Een loon volgens de cao is geen bedrag dat een werkgever kiest. Het volgt uit vijf vaste stappen: welke cao, welke functie, welke trede, het minimumloon als ondergrens, en de toeslagen erbovenop. Hieronder staat elke stap, met een rekenvoorbeeld uit de akkerbouw.
Bijgewerkt op 19 november 2026. Alle bedragen zijn bruto.
In het kort
- Zoek uit welke cao geldt
- Bepaal de functiegroep
- Kies de trede: leeftijd en ervaring
- Controleer het minimumloon
- Tel toeslagen en vakantiegeld erbij
Of meteen naar het rekenvoorbeeld, de tips voor werkgevers of de tips voor werkzoekenden.
Stap 1. Zoek uit welke cao geldt
Welke cao geldt, hangt af van het bedrijf, niet van de functie. Een monteur bij een akkerbouwbedrijf valt onder de cao van de akkerbouw; dezelfde monteur bij een loonbedrijf onder die van het loonwerk. In de cao staat dat in het artikel werkingssfeer.
De meeste agrarische en groene cao's zijn algemeen verbindend verklaard. Dan geldt de cao voor elk bedrijf in de sector, ook als het niet bij een werkgeversorganisatie is aangesloten. Een wegwijzer:
| Soort bedrijf | Cao | Vacatures |
|---|---|---|
| Akkerbouw, vollegrondsgroente, fruit, boomkwekerij, bollen | Cao Open Teelten | Bekijk |
| Melkvee, varkens, pluimvee, geiten en andere veehouderij | Cao Productiegerichte Dierhouderij | Bekijk |
| Glastuinbouw (groente, bloemen en planten onder glas) | Cao Glastuinbouw | Bekijk |
| Loonwerk, grondverzet en cultuurtechniek | Cao Groen, Grond en Infrastructuur | Bekijk |
| Hoveniers en groenvoorziening | Cao Hoveniers | Bekijk |
| Wegenbouw, waterbouw en grondbouw bij een bouwbedrijf | Cao Bouw & Infra | Bekijk |
Twijfel je? Vraag het de werkgever, of zoek de cao op bij Werkgeverslijn (cao's in de agrarische en groene sector) of FNV: cao's per sector. Valt een bedrijf onder geen enkele cao, dan geldt alleen de wet: het minimumloon en minstens 8% vakantiegeld.
Stap 2. Bepaal de functiegroep
Elke cao deelt de functies in functiegroepen in, meestal met letters (B, C, D …) of cijfers. Hoe zwaarder het werk, hoe meer verantwoordelijkheid en hoe meer zelfstandigheid, hoe hoger de groep. Dat staat in het functiehandboek bij de cao: per functie een beschrijving en de groep die erbij hoort.
Het gaat om wat iemand werkelijk doet, niet om de titel op het contract. Wie zelfstandig de trekker met spuitmachine bedient en de planning van de dag maakt, doet ander werk dan wie meehelpt bij het oogsten. In de akkerbouw ziet dat er volgens de cao Open Teelten zo uit:
- B en C: assistent medewerker akkerbouw (I en II)
- D en E: medewerker akkerbouw (I en II)
- F: allround medewerker akkerbouw
- G: meewerkend voorman
- H: chef
In de cao Open Teelten moet de werkgever de functiegroep zelf in het arbeidscontract zetten, en mag de werknemer het functiehandboek inzien. Ben je het niet eens met de indeling, dan is daar een bezwaarprocedure voor.
Stap 3. Kies de trede: leeftijd en ervaring
Bij elke functiegroep hoort een loonschaal met treden: van een beginloon tot een maximum. Op welke trede je staat, hangt af van twee dingen.
- Leeftijd, zolang je jong bent. Jongeren krijgen een percentage van het volwassen loon. In de cao Open Teelten is dat 45% op 15 jaar, 55% op 16 jaar, 70% op 17 jaar, 85% op 18 jaar; vanaf 19 jaar krijg je het volledige loon.
- Ervaring in de functie (functiejaren). Na elk jaar bij dezelfde werkgever ga je in de regel één trede omhoog, tot het maximum van de schaal. Of ervaring bij een vorige werkgever meetelt, spreek je af bij het begin; zet dat op papier.
Elke cao noemt dit net anders (leeftijdsschaal, ervaringsschaal, periodiek), maar het principe is hetzelfde: jong begint lager, ervaring brengt je omhoog.
Stap 4. Controleer het minimumloon
Het wettelijk minimumloon is de bodem. Komt een bedrag uit de cao ooit lager uit, dan geldt het minimumloon. Sinds 2024 is dat een bedrag per uur, voor iedereen gelijk, ongeacht hoeveel uur je per week werkt.
| Leeftijd | Per uur |
|---|---|
| 21 jaar en ouder | € 14,99 |
| 20 jaar | € 11,99 |
| 19 jaar | € 8,99 |
| 18 jaar | € 7,50 |
| 17 jaar | € 5,92 |
| 16 jaar | € 5,17 |
| 15 jaar | € 4,50 |
Let op: een cao-loon ligt vaak flink boven het minimumloon, vooral voor jongeren. Een 18-jarige medewerker akkerbouw krijgt volgens de cao Open Teelten € 13,23 per uur, waar het minimumloon voor 18 jaar € 7,50 is. Het minimumloon is dus de ondergrens, niet het uitgangspunt. Het minimumloon verandert elk jaar op 1 januari en 1 juli; de actuele bedragen staan bij de Rijksoverheid: bedragen minimumloon 2026.
Stap 5. Tel toeslagen en vakantiegeld erbij
Bovenop het uurloon komen de toeslagen die in de cao staan. In de cao Open Teelten zijn dat bijvoorbeeld:
- overwerk: 35% extra
- werk op zaterdag, of door de week voor 6.00 of na 19.00 uur: 35% extra
- werk op zondag: 100% extra
- werk op een feestdag: 50% extra, plus doorbetaling
- vakantietoeslag: 8,25% van het loon
De wet vraagt minstens 8% vakantiegeld; veel cao's geven meer. Sommige cao's kennen ook een eindejaarsuitkering, een reiskostenvergoeding of een vergoeding voor werkkleding. Kijk in je eigen cao wat er geldt.
Rekenvoorbeeld: medewerker akkerbouw
Sanne is 23 en werkt al drie jaar als medewerker op een akkerbouwbedrijf. Ze rijdt trekker, plant en oogst, en werkt 38 uur per week.
- Het bedrijf is een akkerbouwbedrijf: de cao Open Teelten geldt.
- Haar functie is Medewerker I Akkerbouw: functiegroep D.
- Ze is ouder dan 19 en heeft drie functiejaren: trede 3 van schaal D.
- Volgens de loontabel per 1 juli 2026 is dat € 16,45 per uur, ruim boven het minimumloon van € 14,99.
- Per maand is dat € 2.719,19 (uurloon × 38 uur × 52,2 weken ÷ 12). Daarbovenop komt ongeveer € 2.692,00 vakantiegeld per jaar, plus toeslagen als ze op zaterdag of over haar uren werkt.
| Trede | D: Medewerker I Akkerbouw | F: Allround medewerker Akkerbouw |
|---|---|---|
| 18 jaar | € 13,23 | € 13,95 |
| Trede 0 (vanaf 19 jaar) | € 15,57 | € 16,41 |
| Trede 1 | € 15,85 | € 17,00 |
| Trede 2 | € 16,15 | € 17,60 |
| Trede 3 | € 16,45 | € 18,20 |
| Trede 4 | € 16,73 | € 18,80 |
| Trede 5 | € 17,03 | € 19,41 |
| Trede 6 | € 17,34 | € 20,00 |
| Trede 7 | – | € 20,59 |
| Trede 8 | – | € 21,21 |
Bron: Werkgeverslijn: looncijfers cao Open Teelten per 1 juli 2026 (pdf). De lonen stijgen per 1 januari 2027 opnieuw. Andere cao's hebben andere groepen en bedragen; de stappen blijven gelijk.
Tips voor werkgevers
- Noem het loon in je vacature. Een werkzoeker kijkt eerst naar wat hij gaat verdienen. “Volgens cao Open Teelten, groep D, € 15,57 tot € 17,34 per uur” zegt meer dan “marktconform salaris”.
- Deel in op het werk, niet op de titel. Kijk in het functiehandboek welke beschrijving het beste past bij wat iemand echt doet, en zet de groep in het contract.
- Leg afspraken over ervaring vast. Telt eerdere ervaring mee voor de trede, schrijf dat dan in het contract. Dat voorkomt discussie later.
- Houd de data bij. Cao-lonen en het minimumloon veranderen meestal op 1 januari en 1 juli. Pas je lonen en je vacatures dan aan.
Tips voor werkzoekenden
Stel bij een sollicitatie deze vragen:
- Welke cao geldt bij jullie?
- In welke functiegroep val ik, en op welke trede begin ik?
- Telt mijn ervaring bij een vorige werkgever mee?
- Welke toeslagen zijn er, en hoe zit het met vakantiegeld en reiskosten?
Controleer daarna je loonstrook: daar staan je uurloon en je uren op. Klopt het niet met de cao, vraag het dan eerst aan je werkgever; een vakbond kan je verder helpen.
Werk je via een uitzendbureau, dan heb je in de regel recht op hetzelfde loon als de mensen die bij het bedrijf zelf in dienst zijn. Werk je als zzp'er, dan geldt geen cao: je spreekt zelf een tarief af. Het cao-loon is dan een goede ondergrens om mee te rekenen, want jij betaalt zelf je vakantie, verzekeringen en pensioen.
Bronnen
- Rijksoverheid: bedragen minimumloon 2026
- Cao Open Teelten 1 juli 2025 t/m 30 juni 2027 (volledige tekst, pdf)
- Werkgeverslijn: looncijfers cao Open Teelten per 1 juli 2026 (pdf)
- Cao Productiegerichte Dierhouderij 2026–2027 (volledige tekst, pdf)
- Werkgeverslijn: lonen cao Groen, Grond en Infrastructuur per 1 januari 2026 (pdf)
- Werkgeverslijn (cao's in de agrarische en groene sector)
- FNV: cao's per sector
Dit artikel is een uitleg, geen juridisch advies. Bij twijfel is de tekst van de cao zelf leidend. Vragen of een fout gezien? Laat het ons weten.